“Laat de jongeren meebeslissen”

“Er wordt naar jongeren geluisterd, tot er besloten moet worden. Dan zijn het altijd de volwassenen die de beslissingen nemen.” Een groep jongeren voelt zich niet serieus genomen door de gemeente en wethouder Remko van de Belt.

We spreken af met een groep jongeren en een aantal volwassenen die hen ondersteunt, onder hen jongvolwassene Rick Winkel die onder meer organisator is van het Sunny Side Up Festival dat jaarlijks wordt gehouden bij paal 12. Eerder dit jaar diende de groep jongeren een plan in voor ‘Helium Texel’ in de voormalige Thijsseschool aan de Keesomlaan in Den Burg. Zij spraken over hun plannen met wethouder Remko van de Belt die volgens de jongeren heel enthousiast was. Verbijsterd zijn ze dan ook nu ze stuiten op tegenwerking vanuit de gemeente. 

Wat is Helium Texel?

Op de website ‘heliumtexel.nl’ is een volledig overzicht te vinden van de plannen die de jongeren hadden met het leegstaande gebouw dat op de nominatie staat gesloopt te worden in het eerste kwartaal van 2023. Over Helium staat er: “Voor de jeugd tussen de 12 en 18 jaar is er behoorlijk weinig te doen op Texel. We missen plekken die stoer, vet & cool zijn. Toen we zagen dat de Thijsseschool een tijd leeg zou komen te staan dachten we; daar moeten we iets mee! We bedachten een geweldig plan voor de acht lokalen en noemden het Helium. Een bibliotheek die boeken heeft waar je net naar op zoek bent, een podium waar bandjes optreden waar je fan van bent. Een café/bar/restaurant waar je naar toe durft te gaan en je je thuis voelt. Waar je kan sporten en spelletjes speelt in een omgeving die je zelf hebt bedacht en gevormd. Waar je dingen kunt maken en verkopen, zoals kunst en kleding.”

Luna Boer is één van de jongeren die aanschuift bij het gesprek. “We willen een plek waar wij bedenken wat er gebeurt. Wij snappen heus wel dat er toezicht van volwassenen moet zijn. We hebben ook een volwassene die die taak best op zich wil nemen. Het is iemand die snapt hoe wij denken.”

René Eller, betrokken ouder en mede-aanjager van het traject, vertelt: “De gemeente zegt dat de jongeren in gesprek moeten gaan met subsidiepartners als bijvoorbeeld Artex en Young4Ever. Maar daar schuurt het nu net. Bij Young4Ever voelt deze groep zich niet thuis. Artex doet goed werk, maar niet voor dit specifieke project. De gemeente wil dat ze met die partijen samenwerken omdat ze daar veel geld aan overmaken, maar wie controleert of dat geld uiteindelijk goed besteed wordt? Er worden activiteiten georganiseerd waar weinig jongeren op afkomen en het is een zeer specifieke groep jongeren die daar op de weekendavonden rondhangt. Daar voelt deze groep zich niet thuis.”

Gesloopt

Het voormalig onderkomen van de Thijsseschool in Den Burg. 

Maar ook de jongeren wisten dat de school gesloopt ging worden, waarom dan zoveel moeite? Fedde van Overmeeren legt uit: “Toen wij de plannen voorlegden aan de gemeente, zou het nog een hele tijd duren voor het gebouw gesloopt ging worden. Bovendien is het een pop-up-concept. Op deze locatie konden we op proefbasis laten zien dat we dit aankunnen. De locatie was ook juist zo geschikt omdat de school gesloopt gaat worden. Het zou ruimte geven voor bijvoorbeeld toffe graffiti-workshops en een indoor-skatebaan. Wij hebben het idee dat de gemeente het hoe dan ook niet wilde. Hopelijk willen ze wel meedenken over een andere locatie en staan ze het dan wel toe.”

De wethouder

Remko van de Belt - Foto: Evalien Weterings

De kosten en inspanningen wegen niet op tegen het resultaat. Dat is niet omdat we deze jongeren niet serieus nemen

Uiteraard vroeg de redactie ook een reactie aan wethouder Remko van de Belt. In een uitgebreid gesprek licht hij één en ander toe. “Het klopt dat ik enthousiast heb gereageerd. Ik vind het namelijk geweldig dat jongeren zo opstaan. Ik heb echter vanaf moment één gezegd dat ik ook geen valse hoop wil wekken en dat ze beter aan de slag konden gaan met specifieke punten uit het plan, dat is veel reëler. Als er een andere locatie vrijkomt, zal de gemeente opnieuw een afweging maken. Ik ga daar nu geen toezeggingen over doen. In dit geval hebben we er als gemeente echt goed naar gekeken en zijn tot een afgewogen besluit gekomen. De kosten en inspanningen wegen niet op tegen het resultaat. Dat is niet omdat we deze jongeren niet serieus nemen. Je moet je wel afvragen of deze jongeren weer spreken namens alle jongeren van die leeftijdsgroep. Iedereen wil wat anders.” 

Handtekeningen

De jongeren gaan voorlopig niet bij de pakken neerzitten. Ze zijn bezig om op school steunbetuigingen op te halen bij medeleerlingen. “Op andere plaatsen in het land lukken dit soort dingen in leegstaande panden wel. We hebben gesproken met diverse vastgoedbeheerders en zij geven aan dat dit ook helemaal niet problematisch hoeft te zijn. We hebben gesproken met een vastgoedbeheerder en die vertelde ons dat het geen probleem was geweest om zaken als brandveiligheid, toezicht en contracten te regelen”, vertelt Cato van Overmeeren.

In een verhaal dat de groep vast op papier heeft gezet, wordt gesteld dat de wethouder had beloofd in gesprek te gaan met een vastgoedbeheerder, maar dat dit nooit is gebeurd. Dit schiet Van de Belt dan weer in het verkeerde keelgat. “Mogelijk hebben ze zich vergist. Natuurlijk heb ik wel gebeld en heb ik mijn informatie ingewonnen. Ik snap dat de teleurstelling op dit moment groot is, maar laten we wel eerlijk blijven.”

Ik vind dat je jongeren niet kunt opzadelen met een dergelijke verantwoordelijkheid. Hoe ga je controleren wie er binnenkomt en wat als er wel mensen binnen gaan roken of drinken

De groep jongeren heeft het idee dat de gemeente hoe dan ook niet mee wil werken en snapt de angst van de gemeente niet. Van de Belt: “Angst is niet het goed woord. Ik - wij - vind dat je jongeren niet kunt opzadelen met een dergelijke verantwoordelijkheid. Hoe ga je controleren wie er binnenkomt en wat als er wel mensen binnen gaan roken of drinken. De jongeren van Helium hadden het over een pasjessysteem, maar werkt dat afdoende? Er gaat bovendien heel veel tijd in zitten. Ze hebben allemaal baantjes. Het is geen angst, maar ik zie heel veel haken en ogen. Dat zou al minder zijn als ze specifieke punten oppakken. Neem nu dat punt over een bibliotheek. We hebben een uitgebreide bibliotheek. Als men vindt dat het aanbod qua boeken niet goed is, kun je ook in gesprek met de bibliotheek zonder weer een aparte bibliotheek te beginnen.”

De Heliumgroep hoopt vooral dat jongeren in de toekomst wel betrokken worden bij het maken van beleid. “In de zomer is hier genoeg te doen. In de winter is dat heel anders. Dan gaan jongeren op straat hangen, waar moeten we anders heen? Er is momenteel geen plek voor jongeren waar wij ons thuis voelen. We kunnen ons niet vinden in de redenen die worden aangevoerd door de gemeente. Dat het pand niet brandveilig is, is heel vreemd voor een gebouw dat tot voor kort nog als school werd gebruikt. Wij hebben diverse partijen gesproken met expertise op dit gebied en die geven aan dat het met wat kleine aanpassingen weer brandveilig was geweest, net als toen het een school was. Het lijkt nu of er allemaal problemen waren die niet op te lossen zijn. Het is niet zozeer dat het niet geregeld zou kunnen worden, ze durven het gewoon niet aan.”

Kritisch kijken

Remko van de Belt neemt de kritiek van de jongeren serieus. “Volgend jaar spreken we met al onze subsidiepartners zoals Young4Ever, de bibliotheek, Artex en de Sportstichting over de inhoud van de subsidiecontracten en de onderlinge samenwerking gericht op jeugd. Ik wil benadrukken dat er door alle partijen heel hard wordt gewerkt, maar het is wel goed om te evalueren of de gekozen aanpak werkt. Als blijkt dat veel jongeren het idee hebben dat er geen plek voor ze is, is dat zorgelijk. We moeten dan wel goed uitzoeken hoe groot die groep is. Daar wordt wel degelijk aan gewerkt. Ik wil ook deze groep vooral aanmoedigen door te gaan. Laten we in gesprek blijven. Maar laat de jongeren ook in gesprek blijven met elkaar. Ik snap de kritiek wel dat dit in grote steden wel gewoon kan, maar Texel is ook geen Amsterdam. Voor een kleine gemeenschap is er in de zomer heel veel, laten we samen kijken hoe we in de winter tot een mooi programma kunnen komen. Dit geldt niet alleen voor Den Burg, maar ook voor de zogenoemde buitendorpen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan initiatieven als de jeugdclub van De Koog waar jeugd van diverse leeftijden met elkaar activiteiten organiseert.”

Alternatieven

Nu kregen we na vijf weken een formele afwijzing, zonder dat we de kans krijgen om oplossingen aan te dragen of echt in gesprek te gaan. De gemeente wil veel teveel controle hebben en geen enkel risico nemen

De Heliumgroep blijft voorlopig strijdbaar en beraadt zich op verdere acties. Ook blijven de jongeren zoeken naar een andere locatie. “We geven niet zomaar op. Straks als het nieuwe Thijssehuis er is, hopen we dat we ook echt worden betrokken bij de inrichting. Met ons is nog nooit gesproken. Ook met de vaste bezoekers van de skatebaan is nog nooit gesproken over de nieuwe skatebaan op de ijsbaan, terwijl die volwassenen er echt niet gaan skaten”, houdt Luna vol. Joost Bodegraven, fanatiek gebruiker van de huidige skatebaan, knikt instemmend. Van de Belt benadrukt dat er nog helemaal niet met betrokkenen is gesproken over de inrichting van het gebied. Dat proces begint dit voorjaar en er wordt dan ook met jongeren gesproken.

Hopen op betere toekomst

Rick Winkel rondt af. “Ik heb het idee dat er echt teveel vanuit de situatie gedacht wordt waarin van alles misgaat. Natuurlijk kan er wat misgaan, maar dat kan toch niet het uitgangspunt worden. Laten we hopen dat de jongeren in deze leeftijdsgroep echt wat te zeggen krijgen. Anders zijn ze straks bijna allemaal weg.”

Fedde voegt tot slot toe: “Nu kregen we na vijf weken een formele afwijzing, zonder dat we de kans krijgen om oplossingen aan te dragen of echt in gesprek te gaan. De gemeente wil veel teveel controle hebben en geen enkel risico nemen. Helium had er al lang kunnen zijn en daar was meer uitgekomen dan er nu uit komt door alleen maar te praten en alles te houden zoals het is. Met dezelfde angst, dezelfde partners en dezelfde werkwijze.”