GGD: Bastaardsatijnrups op Texel

In de omgeving van de vuurtoren nabij De Cocksdorp is de bastaardsatijnrups gesignaleerd. De rups heeft brandharen die klachten kunnen veroorzaken bij aanraking.

GGD Hollands Noorden heeft dinsdag een waarschuwing afgegeven uit te kijken met de bastaardsatijnrups. Mensen kunnen bij aanraking heftige jeuk, huiduitslag of irritatie aan de ogen dan wel de luchtwegen krijgen. Ook dieren kunnen klachten krijgen.

De bastaardsatijnrups heeft een donkerbruine tot zwarte kleur, is bedekt met bosjes lange geelbruine haren en heeft kortere zwarte brandharen met weerhaakjes. Met hun weerhaakjes dringen de pijlvormige brandharen bij aanraking makkelijk in de huid, ogen en luchtwegen. Er hoeft niet altijd rechtstreeks contact met de rups te zijn om klachten te krijgen. De brandharen kunnen ook door de wind meegevoerd worden.

De GGD adviseert elk contact met de bastaardsatijnrups te vermijden. 'Raak de rups niet aan en voorkom dat deze in direct contact komt met de blote huid. Vermijd ook contact met nesten en spinsels in het duingebied. Zorg bij een bezoek aan natuurgebieden waar de bastaardsatijnrups voorkomt voor goede bedekking van de hals, armen, benen en ogen en ga niet op de grond zitten. Ook nesten van een jaar eerder bevatten veel brandharen die met de wind meegevoerd kunnen worden.'

Volgens de GGD moet, als er toch contact is geweest, verspreiding van de brandharen voorkomen worden. 'Strip de huid direct na blootstelling met plakband, spoel daarna huid en ogen met lauw water goed af. Was kleding die besmet is met brandharen grondig, liefst op zesig graden.  Meestal verdwijnen klachten binnen enkele dagen tot twee weken vanzelf. Bij hevige jeuk kunnen middelen op basis van menthol, calendula, aloë vera of lotio alba verlichting geven.' De GGD adviseert naar de huisarts te gaan als klachten zich blijven voordoen of ernstig zijn.

Volgens de GGD kunnen nesten en spinsels van de bastaardsatijnrups verward worden met nesten en spinsels van de eikenprocessierups of de rupsen van de spinselmot. Van de eikenprocessierups zijn op dit moment geen meldingen bekend in Noord-Holland Noord. De spinselmot komt wel voor in duingebieden. De rupsen van deze mot maken grote, web-achtige spinsels in verschillende soorten struiken (onder andere duindoorn, meidoorn, kardinaalsmuts en vogelkers). De spinselmot kan hele struiken kaalvreten en kapselt deze in met een wit, zijdeachtig spinsel. De spinselmot heeft geen brandharen en veroorzaakt geen huidklachten of andere gezondheidsklachten.

Voor vragen over de bastaardsatijnrups en gezondheid kunnen mensen terecht bij de medische milieukunde van GGD Hollands Noorden, telefoonnummer 088 – 01 00 500.