
De Eilandadvocaat heeft examenstress
Het is mei op Texel. De terrassen lopen vol, de toeristen fietsen weer over het eiland en bij de strandpaviljoens verdwijnen de laatste resten winterzand van tafels en stoelen. Ondertussen speelt zich in de gymzalen van de OSG een minstens zo spannend tafereel af: de eindexamens zijn begonnen. Een paar weken waarin complete huishoudens in een staat van paraatheid verkeren. Ouders zetten fluisterend koffie. Broertjes en zusjes maken opeens geen ruzie meer. Honden worden opvallend vaak uitgelaten, “zodat jij nog even kunt leren”. En dan de examenkandidaten zelf: gewapend met markeerstiften, samenvattingen, een voorraad druivensuiker en een gezonde dosis stress, proberen zij te bewijzen dat al die schooljaren niet voor niks zijn geweest.
Het blijft een merkwaardig systeem. Je kunt jarenlang prima op school, in de sport en in het sociale leven functioneren, maar ineens zijn een paar weken in mei bepalend voor jouw toekomst. Alsof we collectief hebben afgesproken dat een zestien- of zeventienjarige op een dinsdagochtend om half tien, onder maximale druk, zijn of haar volledige kennis van wiskunde B of Engelse grammatica moet reproduceren. En toch hoort het erbij. Misschien juist daarom herinnert iedereen zich zijn of haar examenperiode nog. Dat gevoel van spanning, onzekerheid en tegelijk de naderende vrijheid. Het besef dat er iets ging veranderen.
Ook op Texel is dat voelbaar. Groepjes scholieren bij de supermarkt, vermoeide blikken en literflessen ijsthee. Fietsen die nét iets harder richting Den Burg gaan. Appgroepen die overuren draaien: “Wat denken jullie dat er voor economie komt?” Alsof het antwoord al ergens rondzingt. Achter die examens zitten verhalen van jongeren die jarenlang balanceren tussen school, bijbanen, sport en vriendschappen. Jongeren die opgroeien op een eiland waar vrijheid vanzelfsprekend is, maar waar de wereld aan de overkant steeds nadrukkelijker lonkt.
Na het eindexamen vertrekt een deel. Naar Alkmaar, Amsterdam, Groningen – of nog verder. Studeren, werken, ontdekken. Sommigen komen terug, anderen pas veel later. Texel blijft. Misschien is dat wel het echte examen van het eiland: loslaten. Dus bij deze: succes aan alle examenkandidaten. En onthoud: één toets bepaalt niet wie je bent. Maar het is natuurlijk wel prettig als je gewoon slaagt.
Vincent van der Velde
De Eilandadvocaat